Cảnh báo nguy cơ pháp lý và mất an toàn thông tin khi sử dụng phần mềm máy tính không bản quyền

Mới đây, Công an thành phố Hà Nội đã phát đi cảnh báo về tình trạng cài đặt và sử dụng các hệ điều hành, bộ công cụ văn phòng (như Windows, Microsoft Office) và các phần mềm chuyên dụng không có bản quyền, bị bẻ khóa (crack) hoặc kích hoạt trái phép. Đây là lỗ hổng phổ biến tạo điều kiện cho mã độc, phần mềm gián điệp xâm nhập, đe dọa an toàn dữ liệu số của các cơ quan, đơn vị.

Chế tài xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật

Theo quy định pháp luật hiện hành, chương trình máy tính là đối tượng được bảo hộ quyền tác giả. Mọi hành vi sao chép, sử dụng phần mềm khi chưa được phép của chủ sở hữu quyền đều bị xem là hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và phải chịu trách nhiệm pháp lý:

Xử phạt vi phạm hành chính: Căn cứ Điều 18 Nghị định số 131/2013/NĐ-CP, hành vi sao chép tác phẩm mà không được phép của chủ sở hữu quyền tác giả có thể bị phạt tiền từ 15 triệu đồng đến 35 triệu đồng đối với cá nhân; đối với tổ chức, mức phạt áp dụng bằng 02 lần mức phạt đối với cá nhân (lên tới 70 triệu đồng). Ngoài ra, đối tượng vi phạm còn bị buộc áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả.

Xử lý hình sự: Đối với các hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan có đủ yếu tố cấu thành tội phạm theo quy định tại Điều 225 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), cá nhân vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự; pháp nhân thương mại phạm tội cũng bị xử lý nghiêm theo quy định.

Thời gian qua, lực lượng chức năng đã phát hiện và xử lý nhiều trường hợp vi phạm bản quyền phần mềm trên địa bàn Thủ đô.

Chủ động bảo vệ hệ thống thông tin và thượng tôn pháp luật

Để thúc đẩy tiến trình chuyển đổi số bền vững, minh bạch và an toàn, Công an thành phố Hà Nội khuyến cáo các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và người dân thực hiện đồng bộ các giải pháp:

Rà soát định kỳ: Chủ động kiểm tra, rà soát toàn bộ hệ thống máy tính, kịp thời gỡ bỏ các phần mềm không rõ nguồn gốc hoặc không đáp ứng đầy đủ yêu cầu về bản quyền.

Nói không với phần mềm bẻ khóa: Tuyệt đối không cài đặt, sử dụng các bản vá, công cụ kích hoạt trái phép trôi nổi trên không gian mạng – vốn là nguồn lây lan chính của các cuộc tấn công mạng có chủ đích (APT).

Ưu tiên giải pháp hợp pháp: Lựa chọn sử dụng phần mềm có bản quyền chính hãng qua các kênh phân phối hợp pháp, hoặc chuyển đổi sang các nền tảng phần mềm mã nguồn mở uy tín, an toàn.

Việc tuân thủ bản quyền phần mềm không chỉ thể hiện văn hóa thượng tôn pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tác giả, mà còn là mắt xích then chốt giúp củng cố bức tường lửa an toàn thông tin mạng, phục vụ đắc lực cho công cuộc chuyển đổi số quốc gia./.